Admin
SVIP Member
Verified
- Puanlar
- 10453
- Başarılar
- 8
- New
- #1
🌐 Sunucu Optimizasyonu ve Güvenliği Rehberi
Aşağıdaki başlıkları 3 ana kategoriye ayırabiliriz:
- MySQL / MariaDB (Veritabanı Sunucusu) Optimizasyonu
- Web Sunucusu (HTTPD / Nginx / Litespeed / Varnish) Optimizasyonu
- Güvenlik Optimizasyonu
1MySQL / MariaDB Optimizasyonu
| Konu | Açıklama | Ubuntu | AlmaLinux / RHEL |
|---|---|---|---|
| my.cnf Optimizasyonu | Sunucu RAM, CPU ve disk tipine göre ayarlar (innodb_buffer_pool_size, max_connections, query_cache vb.) | /etc/mysql/my.cnf + /etc/mysql/mariadb.conf.d/ | /etc/my.cnf veya /etc/my.cnf.d/ |
| Güncelleme | Yeni sürüm veya güvenlik güncellemesi | sudo apt update && sudo apt upgrade mariadb-server | sudo dnf update mariadb-server |
| İşlemci yükünün düşürülmesi | thread_cache_size, query_cache_size, tmp_table_size optimize edilerek CPU kullanımı azaltılır | my.cnf | my.cnf |
| tmpdir / RAM | tmpdir dizini RAM diski (tmpfs) üzerine taşınabilir, disk I/O azalır | /etc/mysql/my.cnf tmpdir=/dev/shm/mysqltmp | /etc/my.cnf.d/server.cnf tmpdir=/dev/shm/mysqltmp |
2Web Sunucusu Optimizasyonu
| Konu | Açıklama | Ubuntu | AlmaLinux / RHEL |
|---|---|---|---|
| Sunucu tipi optimizasyonu | Apache, Nginx, Litespeed, Varnish | /etc/apache2/, /etc/nginx/, /usr/local/lsws/ | /etc/httpd/, /etc/nginx/, /usr/local/lsws/ |
| Memcached / Redis / Opcache | PHP ve uygulama cache optimizasyonu, RAM üzerinde cache | sudo apt install redis-server memcached php-opcache | sudo dnf install redis memcached php-opcache |
| PHP yükünü azaltma | PHP-FPM veya mod_php ayarları, pm.max_children, memory_limit | /etc/php/7.x/fpm/pool.d/www.conf | /etc/php-fpm.d/www.conf |
| HTTP/2 | Daha hızlı bağlantı için aktif edilir | a2enmod http2 + Apache restart | /etc/httpd/conf.modules.d/ veya Nginx config |
| GZIP | Modül veya Nginx gzip sıkıştırması | mod_deflate veya gzip on; | mod_deflate veya gzip on; |
| mod_pagespeed / LS-Pagespeed | Web sayfası optimizasyonu | LS veya X-Mod-Pagespeed kurulumu | LS veya X-Mod-Pagespeed kurulumu |
| mod_brotli (br) | Daha iyi sıkıştırma | Ubuntu Apache | AlmaLinux Apache |
3Güvenlik Optimizasyonu
| Konu | Açıklama | Ubuntu | AlmaLinux / RHEL |
|---|---|---|---|
| CGI / Perl / Python güvenliği | mod_suexec, cgi-bin ve izinler | Apache config | Apache config |
| Mod_userdir düzenleme | Kullanıcı web dizinleri (~/public_html) sınırlandırılır | /etc/apache2/mods-available/userdir.conf | /etc/httpd/conf.d/userdir.conf |
| Uzak MySQL engelleme | 3306 portu sadece localhost | Firewall veya bind-address | Firewall veya bind-address |
| Dizinler arası geçişi kapatma | PHP open_basedir ile root dışına erişim engellenir | /etc/php/7.x/apache2/php.ini | /etc/php.ini |
| Riskli PHP fonksiyonlarını kapatma | disable_functions ile exec, shell_exec, system vb. | php.ini | php.ini |
| Symlink engelleme | Apache config veya suEXEC | Apache config | Apache config |
| SSH güvenliği | Port değişimi, root login engelleme, DNS | /etc/ssh/sshd_config | /etc/ssh/sshd_config |
| Firewall & saldırı önleme | CSF, iptables, fail2ban | sudo apt install csf | sudo dnf install csf |
| Antivirüs | ClamAV veya ImunifyAV | sudo apt install clamav | sudo dnf install clamav |
| Gereksiz servisleri durdurma | rpcbind, samba vs. | systemctl disable ... | systemctl disable ... |
| Mail gönderim kontrolü | Saatlik limit, SMTP yerine PHP mail kapatma | Postfix/Exim config | Postfix/Exim config |
💡 Önerilen Optimizasyon Adımları
- Veritabanı öncelikli: RAM ve disk I/O kullanımını azalt, tmpdir’i RAM’e taşı.
- Web sunucusu önbellekleme: Opcache + Redis + Memcached + GZIP + HTTP/2
- PHP ayarları: memory_limit, max_execution_time, disable_functions
- Güvenlik: SSH, MySQL remote kapalı, open_basedir, firewall
- İzleme: CPU / RAM yükünü monitör et, gerekirse my.cnf / php.ini / nginx.conf / httpd.conf güncelle
